Ўзбекистон, Тошкент - Batafsil.uz. Мирзо Улуғбек номидаги Ўзбекистон Миллий университетида (ЎзМУ) битирувчиларни ишга жойлаштиришга кўмаклашиш жараёни маъмурий мажбурлаш аломатларини касб этган. Университет маъмурияти талабаларни давлат рақамли платформаларида рўйхатдан ўтишга мажбур қилмоқда, бу эса қўллаб-қувватлаш воситасини якуний аттестацияга киришнинг мажбурий босқичига айлантирмоқда.
Факультет раҳбарияти томонидан қатъий талабларга дуч келган битирувчи курс талабалари таҳририятга мурожаат қилишди. Уларнинг сўзларига кўра, энди бўш иш ўринлари порталларида профиль яратиш битирувчининг иш топишда ёрдам олиш ҳуқуқи эмас, балки қатъий мажбурият сифатида тақдим этилмоқда, акс ҳолда диплом ҳимояси гумон остида қолади.
Олий таълим муассасаси раҳбариятининг ички буйруғига мувофиқ, университетда битирувчиларнинг бандлигини қатъий вертикал назорат қилиш жорий этилган. Факультет деканлари ва кафедра мудирлари олдига талабаларни ишга жойлаштириш ва ихтисослаштирилган порталларга қамраб олиш бўйича "100 фоизлик кўрсаткич"ни таъминлаш бўйича муросасиз вазифа қўйилган.
Ҳисобот тизими "юқоридан пастга" тамойили асосида тузилган: ўқитувчилар ҳар ҳафта кафедраларга ҳар бир тарбияланувчининг рўйхатдан ўтказилганлиги тўғрисида маълумот беришлари шарт, улар эса маълумотларни деканатлар ва умумуниверситет штабига тақдим этадилар. Шу билан бирга, ҳужжат нафақат рағбатлантиришни, балки жазо чораларини ҳам тўғридан-тўғри назарда тутади: ўқув ишлари бўйича проректор ва маркетинг бўлимига иши самарасиз деб топилган ходимларга интизомий жазо қўллаш бўйича таклифлар киритиш юклатилган.
Давлат порталларининг техник хусусиятлари туфайли талабалар қўшимча харажатлар қилишга мажбур бўлаётгани бемаъниликка олиб келади. Платформалар фойдаланувчиларни OneID тизими орқали рўйхатдан ўтказади, бу эса телефон рақамини фойдаланувчининг паспорт маълумотларига (ЖШШИР) қатъий боғлашни талаб қилади. Агар битирувчининг SIM- картаси ота-онаси ёки қариндошлари номига расмийлаштирилган бўлса, унинг профили "тасдиқланган" мақомини олмайди ва олий таълим муассасасининг умумий базасида бундай талаба "ҳисобга олинмаган" сифатида қайд этилади.
Таҳририят ихтиёрида ушбу техник расмиятчилик босим воситасига айланганини тасдиқловчи ўқитувчиларнинг талабалар билан ички ёзишмаларидан олинган хабарлар мавжуд. Ўқитувчилар битирувчилардан ўз номига янги SIM-карталар сотиб олишни талаб қилмоқда. Хабарлардан бирида бу талаб жуда очиқ-ойдин айтилган:
“Демак, сиз ўзингизга янги рақам расмийлаштиришингиз керак. Бусиз ҳимояга қўйишмайди”.
Аслида, рақамли базада тўғри рақамнинг мавжудлиги университет учун бир неча йиллик ўқиш натижаларидан кўра муҳимроқ бўлиб, диплом олиш учун рўйхатдан ўтишни мажбурий шартга айлантирди.
Мухбиримиз изоҳ олиш учун Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлигига мурожаат қилди. Вазирликнинг таъкидлашича, бундай рақамли ресурсларни яратиш ёшларнинг меҳнат бозорига интеграциялашувига ёрдам бериш мақсадини кўзлайди, қўшимча бюрократик тўсиқлар яратмайди.
“Ушбу платформаларда рўйхатдан ўтиш фақат битирувчиларни қўллаб-қувватлаш ва уларнинг иш топиш имкониятларини кенгайтиришга қаратилган. Шу билан бирга, таъкидлаш жоизки, бундай ташаббуслар ихтиёрийлик тамойиллари асосида амалга оширилиши лозим. Рўйхатга олишни битирув малакавий ишини ҳимоя қилишга рухсат бериш билан боғлаш ёки босимнинг бошқа шаклларини қўллаш мумкин эмас", - дея изоҳ берди вазирлик.
Вазирлик матбуот хизмати ҳолатга ойдинлик киритиш учун ЎзМУдаги ҳамкасблари билан боғлангани ва талабаларни мажбурлаш ҳолатлари бўйича таълим муассасаси маъмуриятидан расмий тушунтиришлар кутаётганини қўшимча қилди.
Изоҳлар мавжуд емас