Ўзбекистон, Тошкент - Batafsil.uz. "Nemolchi.Uz" лойиҳаси Хоразм вилоятида 15 ёшли қизнинг фоҳишахонада жинсий эксплуатация қилинганига оид суриштирувни эълон қилди. Суд ҳужжатлари ва расмий маълумотларга асосланган ушбу ишда 10 дан ортиқ эркакнинг исми тилга олинган бўлса-да, уларнинг ҳеч бири жиноий жавобгарликка тортилмаган. Жабрланувчининг тақдири ва тергов жараёнидаги шубҳали ҳолатлар жамоатчиликда жиддий эътирозларни келтириб чиқармоқда.
Воқеалар ривожи: қандай бошланди? 2009-йилда туғилган 15 ёшли қиз 2025-йил февраль ойида оилавий низо сабабли уйдан чиқиб кетган. У дастлаб дугонасининг уйида яшаб, 2002-йилда туғилган Диёрбек билан танишган. Диёрбек қиз билан жинсий алоқада бўлгач, уни Соҳиба Рўзимованинг уйига жойлаштирган. Рўзимова ўша пайтда фирибгарлик (168-модда) бўйича 3 йиллик пробация (озодликни чеклаш) жазосини ўтаётган эди.
Қиз Рўзимованинг уйига кўчиб ўтган куннинг эртасигаёқ, Рўзимова уни туман ички ишлар бошқармаси инспектори Баҳром Каримовнинг олдига олиб борган. Суд материалларига кўра, инспектор қизга қараб, сўнгра Рўзимованинг машинасига ўтирган ва улар нима ҳақидадир гаплашган. Каримов кейинчалик буни "профилактик суҳбат" деб атаган, бироқ у қизнинг ёшини ва у ерда нима мақсадда яшаётганини аниқлаштирмаган. ИИВ томонидан тақдим этилган маълумотларга кўра, Каримовга нисбатан ҳеч қандай хизмат текшируви тайинланмаган ва у ҳозир ҳам ўз лавозимида ишлашда давом этмоқда.
Мажбурий эксплуатация ва таҳдидлар
2025-йил апрель ойида Рўзимова қизни алдаб, яна ўз уйига қайтарган ва у ерда уни жинсий эксплуатация қилишга мажбурлаган. Рўзимова қизни "ички ишлар идораларида кўплаб танишларим бор, гапирсанг, ўлдиртириб юбораман", деб қўрқитган. Рўзимованинг ўзи ҳам ИИВ формасини кийиб юргани учун қиз бу таҳдидларнинг жиддийлигига ишонган. 2025-йил апрель ойидан май ойига қадар Рўзимова 15 ёшли қизни мунтазам равишда эркакларга сотган.
Эркаклар нега жавобгарликдан озод қилинди? Иш бўйича 9 нафар эркак гумонланувчи сифатида жалб қилинган бўлса-да, тергов органлари уларга нисбатан Жиноят кодексининг 128-моддаси (16 ёшга тўлмаган шахс билан жинсий алоқа қилиш) 1-қисмини қўллаган.
Аслида, эркаклар пул ёки бошқа моддий манфаат эвазига жинсий алоқа қилгани учун уларнинг ҳаракатлари 128-модданинг 2-қисми (оғир жиноят) билан малакаланиши керак эди. 1-қисм бўйича эса қонундаги "айбига иқрор бўлиш ва зарарни қоплаш" каби енгиллаштирувчи бандлардан фойдаланиб, иш қисқартирилган.
Терговчилар "пул қизга эмас, Рўзимовага берилган, демак қизга бевосита моддий манфаат берилмаган", деган мантиқ билан 2-қисмни қўллашни рад этган. Бу эса халқаро стандартларга ва мантиққа зиддир, чунки пул айнан вояга етмаган бола билан жинсий алоқа учун тўланган.
Суд ҳукми
Соҳиба Рўзимова ўз айбига иқрорлик, икки вояга етмаган фарзанди борлиги ва бошқа енгиллаштирувчи ҳолатлар ҳисобига 6 йил 2 ойга озодликдан маҳрум этилган. Бироқ, қизни сотиб олган 9 нафар эркак ва ушбу ҳолатга бефарқ бўлган, балки шериклик қилган ИИВ ходимлари жавобгарликдан қутулиб қолган.
Nemolchi.Uz таҳлилига кўра, тергов органларининг ушбу ишни тўғри малакаламаслиги ва эркакларни жавобгарликдан озод этиши тизимли муаммо эканлигини кўрсатмоқда. Диёрбекнинг ҳаракатларига ҳуқуқий баҳо бериш эса ҳалигача ноаниқ қолмоқда.
Олдинроқ Давлат хавфсизлик хизмати Тошкент шаҳар бошқармаси ходимлари Ички ишлар органлари билан ҳамкорликда ўтказилган тезкор тадбирда одам савдоси билан шуғулланувчи жиноий гуруҳ вакилини қўлга олганди. Пойтахт аэропортида амалга оширилган операция натижасида қизларни хорижга жинсий эксплуатация қилиш учун юборишга чек қўйилган.

Изоҳлар мавжуд емас