Ўзбекистон, Тошкент - Batafsil.uz. "Iman Invest" атрофидаги можаро давом этмоқда. Ислом молияси талабларига мувофиқликни текширган мутахассислар гуруҳи билан ҳамкорлик қилган Маҳмуд Усмон компания фаолиятида SAFE шартномалари орқали инвесторлардан бир неча миллион доллар жалб қилингани, бироқ уларнинг компаниядаги улуши расмийлаштирилмаганини билдирди. Унинг таъкидлашича, бундай шартномаларнинг мазмуни ва тузилиш тартиби ислом молияси талабларига зид бўлиши мумкин.
Маҳмуд Усмоннинг айтишича, компания раҳбари билан ўтказилган суҳбатда унинг компаниядаги улуши 70 фоиз экани айтилган. Бироқ SAFE шартномалари ҳисобга олинса, бу улуш 30–35 фоизгача камайиши мумкинлиги билдирилган.
SAFE — келажакда компания капиталида улуш олиш ҳуқуқини берувчи келишув бўлиб, инвестор дастлаб маблағ киритади, кейин эса белгиланган шартлар асосида компания улушдорига айланиши керак. Усмоннинг даъво қилишича, "Iman Invest"да ушбу шартномалар бўйича пуллар олинган, аммо инвесторлар ҳанузгача компаниянинг расмий таъсисчилари сифатида рўйхатдан ўтказилмаган. Унинг айтишича, жалб қилинган маблағлар бошқарув компанияси эҳтиёжлари учун ишлатиб юборилган.
Усмон бу амалиётни ислом молияси нуқтаи назаридан шубҳали деб ҳисоблайди. Унинг фикрича, қарз бериш ва келажакда компаниядан улуш олишни бир шартномада бирлаштириш фоизга асосланган молиявий муносабатлар аломатларини келтириб чиқаради. Шунингдек, у SAFE шартномалари мутахассислар билан ҳамкорлик даврида тузилган бўлса-да, уларга олдиндан тақдим этилмаганини айтди.
Маҳмуд Усмон шартномалардан бири бўйича ҳам саволлар борлигини билдирди. Унинг айтишича, компания томонидан инвесторларга тақдим этилган оферта 15–16 сентябрь санаси билан расмийлаштирилган деб кўрсатилган, бироқ у 20 октябрь куни эълон қилинган. Усмон ушбу ҳужжатнинг ҳақиқий тузилган санасини экспертиза орқали текширишни таклиф қилди.
Унинг таъкидлашича, офертанинг кейинги таҳририда инвестор маблағнинг бир қисмини ёки барчасини йўқотиши мумкинлиги ҳақидаги шартлар қўшилган. Усмон бу ўзгаришлар инвесторлар учун бир томонлама ноқулайлик туғдиришини айтди. Унинг фикрича, янги шартларни аввалги инвесторларга уларнинг розилигисиз татбиқ этиш мумкин эмас.
Компания молиявий фаолиятига оид яна бир масала — маблағлар сарфи ва қайтмаган қарзлар. Усмон компаниянинг ўзи эълон қилган рақамларга таяниб, 2,9 миллион доллар нотўғри сарфланган маблағ сифатида тан олинганини айтди. Унинг сўзларига кўра, компания ушбу маблағни кейинчалик қайтаришини билдирган. Шунингдек, 300 кундан ортиқ вақт давомида қайтарилмаган муаммоли қарзлар мавжудлигини таъкидлади.
Усмоннинг фикрича, бу қарзларнинг қайси қисми қайтиши номаълум экани ва аввал инвесторларга фойда сифатида тарқатилган маблағлар қаердан қопланиши асосий саволлардан бири бўлиб қолмоқда. У бундай зарарларни янги инвесторлардан жалб қилинган пуллар ҳисобидан қоплаш тўғри эмаслигини таъкидлади.
Маҳмуд Усмон компаниядаги молиявий ҳолатга ойдинлик киритиш учун учта йўлни таклиф қилди: тегишли ҳужжатларни очиқлаш, мустақил форензик аудит ўтказиш ёки ваколатли давлат идоралари томонидан текширув ташкил этиш. Унинг айтишича, компания раҳбарияти ушбу имкониятлардан фойдаланиб, инвесторлар маблағлари қандай бошқарилганини кўрсатиши мумкин.
Шунингдек, Усмон SAFE шартномалари бўйича инвесторларнинг расмий улушдор сифатида рўйхатдан ўтказилмаганини компаниянинг Қозоғистонда жойлашгани ва унинг Бирлашган Араб Амирликларига кўчиш жараёни билан изоҳлашга уринишлар бўлганини айтди. Бироқ унинг фикрича, компанияни кўчиришдаги муаммолар инвесторларнинг ҳуқуқий мақомини расмийлаштирмаслик учун асос бўла олмайди.
Компания асосчиси Рустам Раҳматов аввалроқ билдирилган айбловларни рад этган ва мустақил шариат аудити бошланганини маълум қилган.
Изоҳлар мавжуд емас