Ўзбекистон, Тошкент - Batafsil.uz. Дори воситаларини беришнинг янги қоидалари бўйича фуқаролар томонидан кўплаб эътирозлар, саволлар ва тушунмовчиликлар юзага келаётган бир пайтда Соғлиқни сақлаш вазирлиги батафсил тушунтириш берди. Вазирлик нафақат электрон рецепт тизимига ўтиш тафсилотларини ошкор қилди, балки биринчи марта эркин сотувда қоладиган дориларнинг тўлиқ, очиқ рўйхатини эълон қилди.
Ислоҳотнинг моҳияти ва норозиликларга жавоб
Вазирлик маълумотларига кўра, "Электрон рецепт" тизимининг жорий этилиши дори воситаларини тайинлашни тартибга солиш ва назоратсиз ўз-ўзини даволаш ва сифатсиз дори воситаларининг айланиши билан боғлиқ хавфларни камайтириш зарурлигига жавобдир. Асосий мақсадлар - даволаш хавфсизлигини ошириш ва тайинлашда шифокор хатоларини камайтириш, шунингдек, контрафакт хавфини минималлаштириш.
Соғлиқни сақлаш вазирлиги барча ёшдаги беморлар шошилинч ва кундалик вазиятларда танқисликка дуч келмаслигини алоҳида таъкидлайди, чунки рецептсиз бериладиган дорилар рўйхати кенг ва ҳаммабоп бўлиб қолмоқда.
Рецептсиз нима сотиб олиш мумкин?
- Фуқаролар ва дорихона ходимларида юзага келган чалкашликларни бартараф этиш мақсадида Соғлиқни сақлаш вазирлиги эркин сотувга чиқарилиши мумкин бўлган дори воситаларининг янгиланган, очиқ рўйхатини эълон қилди.
- Ҳужжат биринчи марта савдо номлари, ишлаб чиқариш шакллари, ишлаб чиқарувчилари ва фармакотерапевтик гуруҳлари кўрсатилган тўлиқ жадвал кўринишида тақдим этилди. Унга қуйидагилар кирган:
- Иситма туширувчи ва оғриқ қолдирувчи воситалар (НПВС): Ҳароратни тез туширувчи дорилар, шунингдек, шамоллаш ва бош оғриғини енгиллаштиришга ёрдам берадиган воситалар. Бу ҳали ҳам фойдаланиш мумкин бўлган асосий тоифадир.
- Антигистамин препаратлар: Супрастин, Диазолин, лоратадин ва бошқа кенг тарқалган аналоглар каби аллергияга қарши воситаларнинг кенг доираси, асосан таблетка шаклида.
- Шамоллаш ва респиратор аломатларга қарши воситалар: Йўтал ва тумовни даволаш учун зарур бўлган сироплар, таблеткалар, аэрозоллар ва томчилар, шу жумладан кўплаб машҳур комплекс дорилар.
- Бошқа тоифалар: Ташқи антисептиклар, овқат ҳазм қилиш воситалари (масалан, фаоллаштирилган кўмир) ва энг зарур ёрдамчи дори воситалари.
Соғлиқни сақлаш вазирлиги ушбу рўйхат янги дорилар рўйхатга олиниши билан мунтазам равишда янгилаб борилишига ваъда бермоқда, бу эса маълумотларнинг долзарблигини кафолатлайди. Фуқаролар у билан танишиб, одатий биринчи ёрдам дори-дармонларининг мавжудлигига ишонч ҳосил қилишлари мумкин.
Назорат ва қайта алоқа
Айни пайтда электрон рецептлар Тошкент шаҳри ва мамлакатнинг 15 та туманида фаолият кўрсатмоқда, 2026 йил охиригача тўлиқ миллий миқёсда жорий этилиши режалаштирилган.
Муаммоларни тезкорлик билан бартараф этиш ва фуқаролар мурожаатларини таҳлил қилиш мақсадида вазир бошчилигида ишчи гуруҳ тузилди. Шунингдек, аҳоли билан тўғридан-тўғри мулоқотни таъминлаш ва тушунмовчиликларнинг олдини олиш мақсадида Тошкент шаҳри ва синов ҳудудларидаги дорихоналарда махсус @ssv_pilotbot телеграм-боти мавжуд бўлиб, унда тизимнинг ишлаши бўйича масалалар устувор равишда кўриб чиқилади.
Соғлиқни сақлаш вазирлиги жараённинг максимал даражада шаффофлигини таъминлаш мақсадида электрон тизимнинг жорий этилиши ва дори воситалари муомаласи соҳасидаги барча тегишли ўзгаришлар тўғрисида аҳолини мунтазам равишда хабардор қилишни давом эттиришини маълум қилди.
Изоҳлар мавжуд емас