Ўзбекистон, Тошкент - Batafsil.uz. Microsoft ҳаммуассиси Билл Гейтс сунъий интеллектнинг жадал ривожланишидан хавотир билдирди ва технология кенг кўламли иш ўринларининг йўқолишига ва ишсизликнинг ортишига олиб келиши мумкинлиги ҳақида огоҳлантирди. Ушбу оқибатларни юмшатиш усулларидан бири сифатида у одамларнинг ўрнини босувчи роботлар ва сунъий интеллектдан фойдаланишга солиқ жорий этишни таклиф қилди.
Шахсий веб-сайтида эълон қилинган эсседа Гейтс сунъий интеллект даврига ўтишни инсоният тарихидаги энг турбулент даврлардан бири деб атади. Унинг таъкидлашича, замонавий тизимлар биринчи марта нафақат алоҳида вазифаларни бажаришга, балки бир қатор интеллектуал операцияларда инсондан устун келишга қодир, бу эса офис ва жисмоний касбларни хавф остига қўяди.
Тадбиркорнинг фикрича, жаҳон етакчилари биринчи навбатда бандликнинг қисқариши ва ижтимоий тенгсизликнинг эҳтимолий ўсишига тайёргарлик кўришлари керак. Унинг сўзларига кўра, ҳозирда янги технологик даврга ўтишни енгиллаштирадиган тўлиқ режа йўқ ва ҳаддан ташқари тез ўзгаришлар ходимларни тирикчилик ва ўз келажагини назорат қилиш ҳиссидан маҳрум қилиши мумкин.
Гейтс таклиф этган механизмлардан бири солиқ тизимини ўзгартириш бўлди. Унинг фикрича, компаниялар ҳозирда одамларни машиналар билан алмаштириш учун молиявий рағбатга эга: ходимларни ёллашда иш берувчи уларнинг иш ҳақидан солиқ тўлайди, робот сотиб олишни эса одатда тижорат харажатлари сифатида ҳисобдан чиқариш мумкин. Шунинг учун Гейтс одамларнинг ўрнини босувчи роботлардан фойдаланиш, шунингдек, компаниялар томонидан сунъий интеллект ишини ҳисобга олиш ва тўлаш учун ишлатиладиган СИ токенларига солиқлар жорий этишни таклиф қилмоқда.
Гейтснинг фикрича, бундай чора-тадбирлар бир вақтнинг ўзида инсон меҳнатидан автоматлаштиришга жуда тез ўтишни секинлаштириши ва ишчиларни қайта ўқитиш ҳамда ижтимоий кафолатларни кучайтириш учун молиялаштириш манбасини яратиши керак. Шу билан бирга, у технология аниқ фойда келтирадиган жойларда, масалан, тиббиёт ва таълимда СИдан фойдаланишга тўсқинлик қилмайдиган мақсадли ёндашувни қўллаб-қувватлайди.
Гейтс, шунингдек, айрим фаолият соҳаларини одамларга қолдиришни таклиф қилди. Хусусан, гап инсон иштироки ва эмпатияси муҳим бўлган касблар, жумладан, одамларга ғамхўрлик қилиш, руҳий саломатлик ва баъзи тиббий мутахассисликлар ҳақида бормоқда.
Шу билан бирга, барча экспертлар ҳам у таклиф қилган муаммони ҳал қилиш усулига қўшилмайди. Вашингтон университети информатика профессори Орен Этциони ABC News нашрига Гейтснинг хавотирларига умуман қўшилишини, бироқ сунъий интеллект токенларига солиқ солишни муваффақиятсиз ғоя деб ҳисоблашини айтди. Унинг фикрича, токенлар сони технологиядан фойдаланиш ҳажмини акс эттиради, аммо сунъий интеллект қанча иш ўрнини эгаллаганини кўрсатмайди.
Мутахассис, шунингдек, СИни солиққа тортиш АҚШнинг рақобатбардошлиги учун муаммолар туғдириши мумкинлиги ҳақида огоҳлантирди: агар Америка технологиялари солиқлар туфайли қимматлашса, компаниялар хорижий моделларга, жумладан, Хитойга ўтиши мумкин. Шунинг учун, унинг фикрича, тартибга солиш бир вақтнинг ўзида ҳам тез, ҳам прагматик бўлиши, зарур бўлган жойда технологиянинг ривожланишини чекламаслиги керак.
Гейтс, ўз навбатида, солиқ СИ таҳдидларига ягона жавоб бўла олмаслигини тан олади. У ҳукуматларни автоматлаштириш оқибатларига олдиндан тайёргарлик кўришга чорлайди, чунки унинг сўзларига кўра, меҳнат бозорида кенг кўламли ўзгаришлар содир бўлишини кутиш жуда кеч бўлади.
Аввалроқ Ўзбекистонда бизнесда СИни ривожлантириш учун биринчи босқичда камида 100 миллион доллар йўналтирилиши хабар қилинганди. Дастур доирасида давлат компанияларга рақамли ечимларни жорий этиш харажатларининг ярмини қоплайди ва суперкомпьютер кластеридан бепул фойдаланиш имкониятини беради.
Изоҳлар мавжуд емас