Ўзбекистон, Тошкент - Batafsil.uz. 2026 йил 1 декабрдан Ўзбекистонда ишлаб чиқаришдаги барча бахтсиз ҳодисалар ва жароҳатлар "Хавфсиз меҳнат" электрон тизимида қайд этилади. Иш берувчилар бахтсиз ҳодисалар ҳақида хабар беришлари ва жабрланганларга зарарни қоплашлари шарт.
Янги қоидалар нафақат бахтсиз ҳодисадан кейин дарҳол ҳаракат қилиш тартибини, балки ҳодисани текшириш, қайд этиш ва жабрланган ходимга компенсация тўлаш тартибини ҳам белгилайди. Ҳужжат Вазирлар Маҳкамасининг қарори билан тасдиқланган.
Агар корхонада бахтсиз ҳодиса содир бўлса, иш берувчи 24 соат ичида давлат меҳнат инспекциясига, юқори ташкилотга ва ҳодиса содир бўлган жойдаги ИИБга электрон хабарнома юбориши керак.
Маълумотлар, шунингдек, Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлигига, касаба уюшмаларининг ҳудудий бирлашмасига ва Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Саноат, радиация ва ядро хавфсизлиги қўмитасининг маҳаллий органига келиб тушиши керак.
Агар корхона Тоғ-кон саноати ва геологияни назорат қилиш инспекцияси ёки Ўзэнергоинспекция назоратида бўлса, хабарнома тегишли ҳудудий органга ҳам юборилади.
Ёнғин, портлаш, техноген авария ёки табиий офат содир бўлганда ҳодиса тўғрисида ФВВ бўлинмасига ҳам хабар бериш зарур. Бундан ташқари, иш берувчи иш берувчининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш шартномаси тузилган суғурта компаниясини хабардор қилиши керак.
Бунда майда бахтсиз ҳодисаларни иш берувчининг фармойиши билан тузилган комиссия текширади.
Агар бир вақтнинг ўзида икки ва ундан ортиқ ходим жароҳатланган бўлса, жароҳатларнинг оғирлигидан қатъи назар, махсус текширув ўтказилади. Бундай тартиб ўртача ёки оғир оқибатли бахтсиз ҳодисаларда ва ходимнинг ўлимига олиб келган барча ҳолларда ҳам қўлланилади.
Бундан ташқари, иш берувчи ходимнинг соғлиғига ишлаб чиқаришдаги жароҳат ёки касб касаллиги туфайли етказилган зарарни қоплаши шарт. Агар иш берувчи зарар унинг айби билан юзага келмаганлигини исботласа, истисно бўлиши мумкин.
Агар ходим иш ҳақини йўқотишга олиб келадиган жароҳат ёки касалликка дучор бўлса, унга йўқотилган даромад учун компенсация тўланиши керак. Бунда жабрланувчининг олган иш ҳақи ҳам, олмаган даромади ҳам ҳисобга олинади.
Бундан ташқари, Ўзбекистонда ходимларни иш жойида тазйиқ, зўравонлик ва камситишдан ҳимоя қилишни назарда тутувчи "Хавфсиз ва ҳурматли иш муҳити" дастури босқичма-босқич жорий этилади. 2026 йил 1 декабргача махсус онлайн портални ишга тушириш режалаштирилган.
Изоҳлар мавжуд емас