Ўзбекистон, Тошкент - Batafsil.uz. Ўзбекистон терма жамоасининг собиқ ярим ҳимоячиси Санжар Турсунов Batafsil.uz учун эксклюзив тарзда терма жамоамизнинг Португалияга қарши ўйинда 0:5 ҳисобида йирик мағлубиятга учрагани ҳақида фикр билдирди, шунингдек, Конго Демократик Республикасига қарши ҳал қилувчи ўйин олдидан ўзбекистонликларнинг имкониятларини баҳолади.
- Икки мағлубиятдан сўнг Ўзбекистон терма жамоасида гуруҳдан чиқиш учун назарий имкониятлар ҳали ҳам мавжуд. Жамоа Конго DR билан ўйинга қандай ёндашиши керак: шунчаки ўз ўйинини ўйнашми ёки ҳали ҳам бу хаёлий имкониятга ишонишми?
- Ҳар бир ўйинда майдонга тушиб, ўз даражангни исботлашинг керак. Бундай ўйинлардан кейин ҳам ўзингни қўлга олиб, тайёргарликни давом эттиришинг керак. Биз Конго устидан ғалаба қозонишимиз мумкин, шунинг учун бўшашиш ёки олдиндан таслим бўлиш мумкин эмас. Чиқиб, ўз футболингизни кўрсатишингиз ва натижага эришиш учун ҳамма нарсани қилишингиз керак. Яна, натижа учун ўйнаш керак, лекин шу билан бирга ўз даражаси ва интизомини йўқотмаслик керак. Шунинг учун дадилроқ бўлиш керак, лекин ортиқча таваккал қилмаслик лозим. Ўйинга психологик жиҳатдан тўғри кириш, ўтмишдаги мағлубиятлар ҳақида ўйламаслик ва ўз пайтларидан фойдаланиш муҳим.
– Ўтган ўйинга ўтайлик. Ўзбекистон - Португалия ўйинини стадионда жонли томоша қилдингиз. Ўйинга қанча мухлисимиз келди?
– Ҳа, стадиондаги ўйинни кўрдим. Муҳит юқори даражада эди, чунки бу жаҳон чемпионати. Албатта, мухлисларимиз учун бу катта воқеа. Рақибнинг даражасига қарамай, кўплаб одамлар терма жамоани қўллаб-қувватлашга келишди, чунки Ўзбекистон учун бундай турнирга чиқишнинг ўзи тарихий лаҳзадир.
Колумбия билан ўйиндан сўнг мухлисларда терма жамоа очколар учун кураш олиб бориши мумкинлигига умид бор эди. Ўйин бизнинг сценариймизга мутлақо мос келмаётганини қайси пайтда тушундингиз?
- Тезкор гол ўйинни жуда ўзгартириб юборади. Айниқса, ўйин бошланганда. Жамоа битта режа тайёрлайди, лекин бундай тўпдан кейин бошқача ўйнашга тўғри келади. Гол умуман олганда футболда кўп нарсани ўзгартиради, бу ерда эса бу бошиданоқ режамиз бўйича зарба эди.
- Иккинчи голда Португалия яна Ўзбекистонга етарлича тез жазо берди - Нуну Мендес 17-дақиқада жарима зарбасидан гол урди. Стандартдан бундай гол уриш – рақибларнинг уйдаги тайёргарлигими ёки ўйинчиларимиз ҳимояда хатога йўл қўйишганми?
– Жарима майдони олдидаги стандарт – футболдаги энг хавфли ҳолатлардан бири. Бу ерда 50 га 50 дейиш мумкин. Албатта, девор қандай турганини ва ким қандай ҳаракат қилганини таҳлил қилиш мумкин, лекин менимча, бу эпизодда кўп нарсани ижрочининг савияси ҳал қилган. Португалиялик футболчи жуда яхши зарба берди, бу унинг маҳорати.
– Сўнгра футболчимиз – Азиз Ғаниев жарима майдончаси ташқарисидан дахшатли тўп киритди, аммо Ўзбекистонга гол бекор қилинди. Агар тўп ҳисобга олинса, бу эпизод жамоага психологик жиҳатдан қанчалик ёрдам бериши мумкин эди? Ёки ўша пайтга келиб Португалия ўйинни ҳаддан ташқари ишончли назорат қила бошладими?
– Агар гол ҳисобга олинса, ўйин бошқача бўлиши мумкин эди. 2:1 ҳисобида бошқа тактикаларни амалга ошириш мумкин, бошқа ҳис-туйғулар бўларди. Жамоа ютқазиш мумкинлигига ишониши мумкин эди, йигитларда ишонч пайдо бўларди. Бундай ҳолатлар руҳиятга жуда кучли таъсир кўрсатади.
– Натижада, биринчи бўлимда Португалия ҳисобни 3 тага етказди, 41 ёшли Роналду дубль қайд этди. Собиқ футболчи сифатида, унинг шу ёшда ҳам имкониятларни топиш ва амалга ошириш қобилиятини баҳолайсизми?
- Роналду - бу бошқа даража, жуда юқори даража. У дунёдаги энг яхши футболчилардан бири эканини ҳамма билади. У ҳар куни 41 ёшида ҳам шундай даражада ўйнаши ва гол уриши мумкинлигини исботламоқда. У ҳар доим гол қидирадиган футболчи. Айтиш мумкинки, гол -ўйинчи. Шунинг учун бу ерда фақат бу феноменни жонли кузатиш қолади.
– Жамоалар танаффусга кетишди. Бундай пайтларда жамоада психологик жиҳатдан нима содир бўлади? Бундай бошланишдан кейин футболчиларнинг тўхтаб қолмаслиги қанчалик қийин?
– Бундай биринчи бўлимдан кейин иккинчи бўлимга чиқиш ва яна ўйинга тайёрланиш жуда қийин. Аммо футболчилар профессионаллар. Ҳисоб қандай бўлишидан қатъи назар, охиригача ўйнаш керак. Ўйин ҳуштакдан-ҳуштаккача давом этади, шунинг учун ҳар бир эпизодни охиригача ўйнаш керак
– Тўртинчи гол жамоамиз учун жуда ёқимсиз бўлди. Бурчакдан тўп киритилгандан сўнг, Неъматовнинг қўлидаги тўп тўрга тушди. Бундай ҳолатлар рақибнинг босими, чарчоқ ёки ўйиннинг биринчи ярмидан кейинги руҳий тушкунлик натижасими?
– Бундай пайтларда португалияликларнинг маҳорати намоён бўлади. Улар жуда тўғри босим ўтказишади. Рақиб шунчалик сиқиб, ҳимоядан хотиржам чиқишга йўл қўймаса, ўйин бошқача бўлади. Тўпни камроқ назорат қиласан, кўпроқ хато қиласан ва босим фақат ортиб боради. Шунинг учун бу эпизодда ажабланарли ҳеч нарса кўрмадим.
– Португалиянинг бешинчи голи мағлубиятни узил-кесил катта қилди. Сизнингча, 0:5 ҳисоби жамоалар ўртасидаги фарқни холисона акс эттирадими ёки унчалик ўйинбоп чиқмадими?
– Такрор айтаман, Португалия жуда кучли жамоа. Менимча, Колумбиядан ҳам кучлироқ. Бу турнирда чемпионликка даъвогарлардан бири. Уларнинг маҳорат даражаси жуда юқори ва бу ўйинда улар буни намойиш этишди. Ҳисоб катта, ёқимсиз, лекин синфдаги фарқ оддий кўз билан ҳам кўриниб турарди.
– Колумбия билан ўйинни Португалия билан ўйин билан солиштирадиган бўлсак, асосий фарқ нимада? Нима учун жамоа Колумбия билан ўйинни давом эттира олди-ю, Португалия билан эса йўқ?
- Колумбия билан яхши ўйнадик, чунки у ерда дурангга эришиш мумкин эди. Охирида бизда стандартлар бор эди, натижани юлиб олиш мумкин эди. Португалия эса ҳужумкорроқ жамоа. Улар ўйинни кучлироқ назорат қилишди, тезроқ босим ўтказишди ва ўз лаҳзаларидан яхшироқ фойдаланишди.
– Таркиб ёки алмашинувлар бўйича саволларингиз борми? Ўйинни сақлаб қолиш учун ўйинни олдинроқ янгилаш ёки схемани ўзгартириш мумкинмиди?
- Бундай бошланишдан кейин ҳар доим ниманидир аввалроқ ўзгартириш керак эди, деб айтиш мумкин. Аммо ташқаридан туриб ҳукм чиқариш осон. Мураббийлар штаби ўйинчиларнинг ҳолатини кўрар, ким тайёрлигини тушунарди. Менимча, асосий муаммо фақат алмаштиришлар ёки схемада эмас, балки Португалия жуда тез назоратни қўлга киритиб, бизни ноқулай режимда ўйнашга мажбур қилганида эди.
- Ўзбекистон терма жамоасининг ёш футболчилари учун Роналду, Бруно Фернандеш, Невеш, Леао даражасидаги футболчиларга қарши ўйнаш қанчалик фойдали бўлди?
– Ёш футболчилар учун бу катта тажриба. Улар юқори тоифадаги футболчилар нимага қодирлигини, нимага интилиш кераклигини, кимга тенглашишни кўрдилар. Ҳа, бу оғир ўйин, лекин бундай ўйинлар қаерда эканлигингни ва нимани яхшилаш кераклигини тушунишга ёрдам беради.
– Ҳисобга қарамай, ўйинчиларимиздан кимни ажратиб кўрсатган бўлардингиз? Сизнингча, ким таслим бўлмади ва охиригача курашни давом эттирди?
– Ҳамма ҳаракат қилди, ҳамма яхши ўйнашни хоҳлади. Лекин Элдор Шомуродовга кўзим тушди. У қаттиқ ҳаракат қилди, тўпга ёпишди, очилди, олдиндаги жамоага ёрдам беришга ҳаракат қилди. У охиригача жамоа учун нимадир қилмоқчи бўлгани кўриниб турарди.
– Португалия билан ўйиннинг асосий натижаси сиз учун қандай бўлди: классдаги фарқ, тажрибанинг етишмаслиги, психология ёки ҳаммаси биргаликда?
- Менимча, ҳаммамиз бирга. Португалия ўз маҳорати, даражаси ва босимини кўрсатди. Жамоамиз учун бу оғир, аммо муҳим тажриба. Хулоса чиқариш, даражани сақлаб қолиш ва кейинги ўйинга тўғри кайфият билан чиқиш керак.
Португалияга мағлубият Ўзбекистон терма жамоаси учун жаҳон чемпионатидаги энг оғриқли лаҳза бўлди, аммо бу жамоанинг ўз йўлини тўхтатмаслиги керак. Рақиб тезроқ, тажрибалироқ ва совуққонроқ бўлиб чиқди, тезкор голлар эса ўйиннинг дастлабки режасини амалда барбод қилди. Энди Ўзбекистоннинг Конго Демократик Республикасига қарши гуруҳ босқичидаги сўнгги ўйини қолди - айнан шу ўйин жамоа икки мағлубиятдан сўнг ўз характерини сақлаб қола олиши ва турнирни умидсизлик билан эмас, балки кураш билан якунлай олишини кўрсатади.
Изоҳлар мавжуд емас